Şirket kredisi teklifleri nasıl karşılaştırılır: faiz, ücret ve erken ödeme

Şirket kredisi tekliflerini faiz oranından çok, aynı tutar ve vade için ödeyeceğiniz toplam tutarla karşılaştırın. Faizi düşük bir teklif, ücretleri ve erken ödeme koşulları yüzünden daha pahalıya gelebilir.

Karşılaştırmadan önce teklifleri eşitleyin

Teklifler ancak aynı koşullarda istendiğinde karşılaştırılabilir. Her kuruluştan aynı tutar, vade ve para birimi için yazılı ödeme planı alın, ardından şu kalemleri yan yana koyun:

• Faiz oranı ve oranın sabit mi değişken mi olduğu.
• Kredi tahsis ücreti.
• Kredi kullandırım ücreti.
• Ekspertiz, rehin ve ipotek masrafları.
• Krediyle birlikte istenen sigorta veya başka ürünler.
• Faiz üzerinden hesaplanan vergi kalemleri.
• Erken ödeme ücreti ve kapama koşulları.

Tahsis ve kullandırım ücretinin üst sınırı

Kredi kuruluşlarında tahsis ücreti yıllık olarak limitin en fazla %0,20’si, Türk lirası nakdi kredilerde kullandırım ücreti ise kullandırılan tutarın en fazla %1,10’udur. Bu sınırlar, Kasım 2026 itibarıyla yürürlükte olan ticari müşteri ücret düzenlemesinden gelir. Teklifinizdeki rakamı bu tavanlarla karşılaştırabilirsiniz:

• Bir yıldan kısa vadeli kullandırımlarda kullandırım tavanı vade gün sayısına göre oransal düşer. Tahsis ücreti limit süresinin ay sayısına göre oransal uygulanır.
• Limit tahsisi veya yenilemesi sizin talebiniz değilse tahsis ücreti alınamaz.
• Limit artırıldığında yeni ücret yalnızca ilave limit üzerinden alınabilir.
• Kullandırım ücreti yalnızca nakdi kredilerden alınabilir.
• Rotatif kredilerde tavan, ortalama kullanım bakiyesi üzerinden yıllık uygulanır.
• Türk lirası dışındaki nakdi kredilerde kullandırım ücreti serbestçe belirlenebilir.

Ekspertiz ve teminat masrafları

Rehin, ipotek ve ekspertiz işlemlerinde kredi kuruluşlarının alabileceği ücret, üçüncü kişilere ödenen tutarın en fazla %15 fazlasıdır. Hizmet kuruluşun kendi bünyesinde veriliyorsa ücret, hizmetin makul bedelini geçemez. Teminatlı tekliflerde bu masrafın ne kadar olacağını baştan sorun, çünkü tutar kredinin faizinde görünmez.

Erken ödeme koşulları nasıl okunur?

Kredinin tamamını erken kapatma talebinizi kredi kuruluşu kabul etmek zorundadır, ancak sizden erken ödeme ücreti isteyebilir. Erken ödediğiniz tutar için tahakkuk etmemiş faiz ve diğer maliyetlerde indirim yapılması da zorunludur.

• Değişken faizli kredilerde ücret, erken ödenen tutarın en fazla %2’sidir.
• Sabit faizli kredilerde üst sınır, kalan vadeye dayalı bir formülle hesaplanır. Bu yüzden teklif aşamasında örnek bir kapama hesabı isteyin.
• 30 Haziran 2024’e kadar kullandırılmış kredilerde farklı tavanlar geçerlidir.
• Kısmi ödeme ve tek taksit öne çekme koşullarını ayrıca sözleşmeden okuyun.

Krediyi vadesinden önce kapatma ihtimaliniz yüksekse, faizi biraz daha yüksek ama kapama maliyeti düşük bir teklif toplamda daha ucuz olabilir.

Bu sınırlar hangi kuruluşlar için geçerli?

Yukarıdaki tavanlar, mevduat veya katılım fonu kabul eden kredi kuruluşlarının ticari müşterilere sunduğu ürünleri kapsar. Finansman, faktoring ve finansal kiralama şirketlerinin teklifleri bu düzenlemenin dışındadır; bu tekliflerde ücretleri sözleşmeden tek tek okuyun.

Kapsamdaki kuruluşlar azami tarifelerini internet sitelerinde ilan eder ve ücret kalemlerinin adını, tanımını ve azami tutarını gösteren bilgilendirme formunu size iletir. Bu form sözleşmenin parçasıdır. Ücret artışları uygulanmadan en az iki iş günü önce bildirilir ve geçmişe uygulanmaz.

Örnek: iki teklifin peşin maliyeti

Peşin ücretler, elinize geçen tutarı doğrudan azaltır. Aşağıdaki rakamlar varsayımsaldır: 12 ay vadeli 1.000.000 TL kredi için iki teklif ve vergi hariç ücretler.

• A teklifi: %0,20 tahsis (2.000 TL) ve %1,10 kullandırım (11.000 TL). Peşin ücret 13.000 TL.
• B teklifi: %0,10 tahsis (1.000 TL) ve %0,50 kullandırım (5.000 TL). Peşin ücret 6.000 TL.

Aradaki 7.000 TL’yi her iki ödeme planındaki toplam faize ekleyin. Toplamı düşük olan teklif, A teklifinin faizi daha düşük olsa bile B olabilir; karar bu toplamdan çıkar.